Olimpiyat, yaz ve kış oyunları olarak ikiye ayrılmakta ve dört yılda bir yapılan uluslararası çok sporlu etkinliktir. İkiyüzün üzerinde ülkeyi temsil eden sporcular katılmaktadır. Olimpiyat bayrağındaki halkalar beş kıtayı, renkler ise tüm ülkeleri temsil etmektedir. (MÖ. 8.YY) Olimpiya’da gerçekleştirilen antik oyunlara dayansa da modern oyunların ilki 1896 yılında, Pierre de Coubertin’in Uluslararası Olimpiyat Komitesini (IOC) ile başlamaktadır.
1924’te Kış Olimpiyatları başladı. I. Dünya Savaşı yüzünden 1916’daki oyunlar, II. Dünya Savaşı yüzünden de 1940 ve 1944’teki oyunlar yapılamadı. Olimpiyatın Oyunları kapsamında, toplamda 13.000’in üzerinde sporcu 400’den fazla kategoride mücadele etmektedir. Olimpiyatların nasıl başladığına dair mitolojik hikâyeler vardır.
Bunlara örnek; Olimpia kralına sunulan adak döneminde yapılan etkinliklerdir ya da Herakles’in ; Olimpiya’da bu tip bir oyuna katılarak kazanmasının sonucunda bu oyunların her 4 yılda yinelenmesi istemesi ile başlamıştır. Bir başka efsane Zeus’un, Titan Kronos’a yenilmesi yüzünden başladığıdır. Bundan başka, Elis Kralı İfitos’un MÖ 9. yy.da savaşa hazırlanmaktadır. Sonrasında kahinine danışır. Zafer için etkinlik yapmasının tanrıları sevindireceği cevabını alınca olimpiyatlar ortaya çıkar. Sonuç olarak bu dönemde Spartalılar oyun süresince hiç saldırmaz.
Tanrıların yaşıyor olduğuna inanılan Olimpos Dağı’nda düzenlendiği için adını buradan alır. İlk modern olimpiyatlar Panathinaiko Stadyumu’ndaki açılış töreni Atina’da 1896’da yapılmıştır. 14 ülkeden 241 sporcu katılmıştır ve 43 yarışta mücadele etmişlerdir. Yaz Olimpiyatları 1900’de Paris yapılmıştır. Stadyum olmadan oynanmıştır, ilk kez kadın sporcular da yarışmıştır. 1904 Ara Olimpiyatlar gerçekleşti, resmi olarak düzenlenmediği için Uluslararası Olimpiyat Komitesi tarafından tanınmamaktadır.
Savaşlar İçinde Olimpiyatlar
2014’te Meksika’da düzenlenen 114. IOC toplantısı’nda “Olimpiyatlarda temsil edilecek spor branşlarının sayısının 28 ile sınırlandırılması” kuralı kaldırılmıştır. Bunun yerine sınırlama 10.500 sporcu ve madalya dağıtılan 310 etkinlikle sınırlandırılmıştır. 1924’te Fransa’da 11 gün süren kış sporları ilk Kış Olimpiyatları düzenlendi. Günümüzde Yaz ve Kış Olimpiyatları 2 yıl farkla yapılmaktadır. Kış Olimpiyatları da Yaz Olimpiyatları gibi 4 yılda bir yapılmaktadır. 1948’de Ludwig Guttmann, II. Dünya Savaşı’ndan dönen askerler için 1948 Yaz Olimpiyatları ile aynı tarihlerde çeşitli hastaneler arasında çoklu spor etkinlikleri düzenledi. “Paralel Olimpiyatlar” olarak anılan Paralimpik Oyunlara 1960 Yaz Olimpiyatları’na (Roma) 400 sporcu katılmıştır.
2010’dan sonra 14-18 yaş arasındaki gençlerin katıldığı Gençlik Olimpiyatları yapılmaya başlandı. Uluslararası Olimpiyat Komitesi, Olimpik hareketin 3 temel unsuru bulunmaktadır: Uluslararası IOC, uluslararası spor federasyonları ve Ulusal Olimpiyat Komitesi (NOC). Her ülke Ulusal Olimpiyat Komitesi ile Olimpiyatlara katılmaktadır. Dünyada IOC’a üye 205 Ulusal Olimpiyat Komitesi bulunmaktadır.
Afrika ülkelerinin hiçbirinde olimpiyatlar yapılmamıştır. Çünkü yeterli dereceden büyük stadyumları yoktur. Berlin’deki 1936 Yaz Olimpiyatları tv’de yayınlanan ilk olimpiyatlardır. 1956 Kış Olimpiyatları uluslararası yayınlanan ilk olimpiyat oyunlarıdır. 5 kıtadan ülkelerin katıldığı ilk olimpiyat ise 1912 Yaz Olimpiyatları’dır. Bayrakta seçilen renklerden en az biri, her ülkenin bayrağında bulunmaktadır. Yani renkler, herhangi bir kıtayı değil, ülkeleri temsil eder.
Olimpiyat bayrağı 1914’te kabul edilmiştir. Olimpiyatların sloganı üç kelimelik latince kelimedir: Citius, Altius, Fortius. “Daha hızlı, Daha yüksek, Daha güçlü.” Her olimpiyat öncesi törenle Olimpiyat Ateşi yakılır ve kapanışa kadar yanar. Olimpiyat meşalesi (Antik dönemde olduğu gibi) Yunanistan’ın Olimpos dağında mercek yardımıyla Güneş ışığı kullanılarak yakılmaktadır. Olimpiyat Ateşi ilk olarak 1936 Yaz Olimpiyatları’nda kullanılmıştır.
Maskotların Kullanılmaya Başlanması
Olimpiyat Maskotu ilk olarak 1968 Yaz Olimpiyatları’nda kullanıldı ( en ünlüsü 1980 Yaz Olimpiyatları’nda kullanılan Misha’dır.) Açılış töreninde, ev sahibi ülke ulusal marşının okunması ve bayrağının göndere çekilmesi ile başlar. Açılış töreni sırasında bütün sporcular ve hakemler olimpiyat yemini ederler. İlk sporcu yemini 1920 Yaz Olimpiyatları’nda Victor Boin tarafından okunmuştur. Altın ve gümüş madalyalar kaplamadır.
Madalyanın bir yüzünde, 1928’den beri elinde Zafer Tanrıçası Nike, diğer yüzünde olimpiyatın düzenlendiği ülke motifleri vardır. Ülkeler, siyasi olayları protesto için olimpiyatlara katilmayarak tepkilerinin gösterebilirler. Olimpiyatlar tarihinde ilk boykot 1956 yılında Hollanda, İspanya ve İsviçre tarafından Macaristan’daki ihtilali protesto için yapıldı. 1979’da SSCB’nin Afganistan’ı işgal etmesini protesto eden ve ABD dahil 64 ülke Moskova’yı protesto etti. Oyunlara sadece 80 takım katılmıştır.
1972 Münih Olimpiyatları’nda, oyunlar tarihinin ilk silahlı saldırısı yapıldı. Kara Eylül örgütüne bağlı Filistinli 8 eylemci, İsrail adına yarışan 11 sporcuyu esir aldı. Toplam 18 saat süren olayda 11 sporcu, 1 Alman polis ve 5 eylemci öldü. Dopingli sporcuya men cezası kararı 1967’de çıktı. İlk doping testi pozitif çıkan sporcu 1968 yılında İsveçli atlet Hans-Gunnar Liljenwall oldu. Kazandığı bronz madalyayı alkol yüzünden kaybetti. Olimpiyat Oyunları’ndaki tüm sporlar dünyada yaygın sporlardır. Örneğin beyzbol olimpiyat programına dahil değildir. Çünkü bir olimpik sporun en az 25 ülkede oynanıyor olması gerekmektedir.